Eenzaamheid en verdriet in stilte

Ds. J.A.J. Pater | 2 reacties | 05-06-2026| 14:16

Vraag

Ik ben een vrouw van in de 40 en christen, al bezoek ik geen kerkdiensten meer. Ik worstel momenteel met veel levensvragen en voel me heel alleen. Als ik persoonlijke 'dingen' wil bespreken, hoef ik dat niet te proberen bij de mensen die het meest dichtbij staan; zij hebben allemaal hun eigen leven en dat is genoeg. Dus als ik ze dan zie, blijft het bij oppervlakkigheid en moet het vooral gezellig zijn. Ook dat snap ik. Heb in het verleden al veel hulp gehad en vele jaren gepraat met professionals (GGZ; ik heb een vorm van autisme ). Die werden mij ook weer  aangeraden kort geleden.  Heel pijnlijk. Heb het gevoel dat ik uitgepraat ben en dan voelt het alsof ik praat tegen ‘betaalde oren’.

Ja, het blijft dan allemaal stil. En mijn leven is bij tijden ook heel stil.  Ik ben die stilte gewend, maar soms toch niet helemaal. Ik kan ook niet meer verwachten dat er iets verandert in mijn leven zoals ik het nu ken. Ik ben zo sterk en kwetsbaar tegelijk (gevoel). Ik heb zoveel alleen overleefd. Er was gewoon niemand. Ik heb zoveel mensen kort gekend, geen echte vriendschap, achteraf waren het allemaal kennissen (contacten).

Kort geleden tijdens een begrafenis in een kerk, tijdens het zingen van een lied met een tekst waarin Jezus voorkwam, zei een inwendige stem: zou het echt zo simpel zijn? Mag je echt bij God komen zoals je bent en Jezus ontmoeten, leren kennen? Is hij er echt ook voor mij? Ik heb zoveel verdriet in stilte. Ik heb mij al aangepast sinds tienertijd, kindertijd. Altijd het gevoel gehad dat er geen ruimte was voor emotie. Ik ben op de middelbare school  gepest. Ik ken het gevoel van geen aansluiting of buiten gesloten heel goed. Ik kan het nergens over hebben.

Ook mijn geaardheid is anders. En op deze wereld kan ik het helemaal niet vinden (mijn draai). Ik heb vrijwilligerswerk gedaan in het verleden. Ik heb geprobeerd om een deeltijdbaan te krijgen op de reguliere werkvloer. Ik heb wat cursussen gedaan (online). Alles in stilte, maar ik heb niet stil gezeten. Soms voelt het alleen wel zo.


Antwoord

Beste eenzame worstelaar, 

De eenzaamheid en het verdriet is tastbaar in je vraag aanwezig. Je mail raakt me. Vooral de zin: "Ik heb zoveel alleen overleefd. Er was gewoon niemand." 

Maar laat ik beginnen met het einde van je mail: Je geeft aan dat je in het verleden vrijwilligerswerk hebt gedaan en een deeltijdbaan hebt geprobeerd. Ben je daarmee gestopt? Waarom? Hoe waren je contacten daar? Heb je er zicht op hoe het komt dat er nooit echte vriendschappen zijn ontstaan en dat mensen alleen kennissen blijven? 

Met persoonlijke dingen kun je niet terecht bij mensen die het meest dichtbij staan. Het blijft bij oppervlakkigheid en het moet vooral gezellig zijn. Jij snapt dat. Maar ik snap dat niet! Waarom zou het niet meer gezellig zijn als je het over persoonlijke dingen hebt? Ook als dat dingen zijn die moeilijk (voor jou of anderen) zijn? Niet ieder moment is misschien geschikt om het over zulke dingen te hebben. Maar als daar nooit ruimte voor is, dan is er geen band.

Heb je hen die dichtbij je staan wel eens hiermee geconfronteerd? Heb je wel eens uitgesproken dat je het gevoel hebt dat je niet bij hen terecht kunt. (Niet: "Ik kan niet bij je terecht", maar: "Ik heb het gevoel of de ervaring dat ik niet bij jou terecht kan.") Gaan ze vast niet gezellig vinden. Maar gezelligheid is niet het hoogste doel. Je geeft aan dat je jezelf al sinds je vroege jeugd aanpast. Hebben ze je in de GGZ ook geholpen om dat te doorbreken? Als je echt contact wilt dan moet je ook leren om het conflict aan te gaan. De Heere Jezus was tijdens zijn omwandeling op aarde ook niet gezellig, wel eerlijk. (Lees maar wat Hij allemaal zegt: tegen de Farizeeën, maar ook in zijn preken en tegen Zijn eigen discipelen.) De Heere Jezus wilde (en wil) echt contact. Dat is dus ook een behoefte die er mag zijn en daar mag je aandacht voor vragen.
 
Het valt natuurlijk niet mee om dat te doen als je dat niet gewend bent. Het valt zeker niet mee om het anders te doen dan je gewend bent. Zeker niet als er in je jeugd geen ruimte was voor emotie en je ook nog eens gepest werd. Als je dat isolement gewend bent is dat heel moeilijk te doorbreken, omdat het gevoel van vroeger zo in je zit dat het altijd bij je blijft. 

Je geeft aan dat je al jaren gepraat hebt met professionals uit de GGZ. Maar ik hoop dat je toch ook handvatten en huiswerkopdrachten kreeg? Wat heeft dat wat dit betreft opgeleverd? Heb je daar geleerd om je patronen te doorbreken? Als dat niet zo is (of niet voldoende zo is) dan kan het geen kwaad om je huisarts te bellen om een afspraak met de praktijkondersteuner van de huisarts. Lees die dan maar jouw vraag aan Refoweb (en desnoods mijn antwoord) voor. En dan vragen om een GGZ-instelling waar je leert om de patronen uit je verleden te doorbreken. 

Jij kunt niet geloven dat je leven ooit nog zal veranderen. En eerlijk is eerlijk: dat komt niet vanzelf. Dat zal ontzettend veel kosten. Maar met Gods hulp is het zeker niet onmogelijk! 

Tijdens een begrafenis hoorde je een lied. Laat ik daar zorgvuldig op antwoorden. Nee! Bij God kunnen we niet komen zoals we zijn. Want we zijn door onze val in Adam zondaren geworden. En onze God is een verterend vuur. Maar het wonder is dat God Zijn Zoon gezonden heeft. In de Heere Jezus is de weg tot de Vader geopend. Ja! Bij de Heere Jezus mag je inderdaad komen zoals je bent! Zo zondig en verkeerd. Met belijdenis van zonde. Zeker dan mag je Hem ontmoeten en leren kennen. Hij wil er zeker ook voor jou zijn. Hij heeft Zelf gezegd: "Komt herwaarts tot Mij, allen die vermoeid en belast zijt, en Ik zal u rust geven. Neemt Mijn juk op u, en leert van Mij, dat Ik zachtmoedig ben en nederig van hart; en gij zult rust vinden voor uw zielen" (Mattheüs 11:28-29).
 

"Voegt u bij de Godgezinden en je zult er Jezus vinden. Je kunt niet in je eentje christen zijn"
 
 

Je hebt veel verdriet in stilte. Maak dat de Heere maar bekend. Hij is er! Ook als jij het niet voelt en/of niet gelooft. Je hebt veel alleen overleefd. Er was gewoon niemand. Maar ik hoop dat je mag zien dat Hij er toen ook was. Ook toen jij dacht dat er niemand was! Hij was er! En Hij heeft jou tot op dit moment het leven gegeven met als doel om Hem te leren kennen en met Hem te leven. Dat is wat Hij wil. Daarvoor heeft Hij je geschapen. Daarvoor heeft Hij Zijn Zoon naar deze wereld gezonden. Hij wil ook met Zijn Heilige Geest werken in je hart.
 
Dan kom ik nu bij het begin van je mail. Je bezoekt geen kerkdiensten meer. Waarom is dat? Ik hoop dat je wel thuis de kerkdiensten mee beleeft? Als je de Heere Jezus wil leren kennen dan is dit wel het middel dat God daarvoor heeft aangewezen. Stel je onder de prediking van het Woord. 

Heb je in je eigen kerkelijke gemeente wel contacten? Bezoek je (bijbel)kringen of gemeenteavonden? Voegt u bij de Godgezinden en je zult er Jezus vinden. Je kunt niet in je eentje christen zijn. Hoe belangrijk om juist in de gemeente ook contacten te zoeken en te onderhouden. Het is het huisgezin van God. Als het goed is dan leven we in de gemeente met elkaar mee en dan delen we daar ook onze persoonlijke zorgen en noden.
 
Omdat je autisme hebt misschien nog een tip. Helpende handen heeft gespreksgroepen voor volwassenen met autisme. Je kunt daarvoor contact opnemen met Inge van Hell op de voorgaande website genoemd. Van harte aanbevolen! 

Ds. J. A. J. Pater

Lees meer artikelen over:

eenzaam

Mis niks, abonneer je op onze WhatsApp en wekelijkse nieuwsbrief

Dit artikel is beantwoord door

Ds. J.A.J. Pater

  • Geboortedatum:
    09-11-1976
  • Kerkelijke gezindte:
    PKN (Hervormd)
  • Woon/standplaats:
    Doornspijk
  • Status:
    Actief
16 artikelen
Ds. J.A.J. Pater

Dit panellid heeft meerdere artikelen geschreven
2 reacties
Alide
05-06-2026 / 16:21
Je schrijft dat je een vorm van autisme hebt. Heb je weleens gedacht over ambulante begeleiding door een organisatie die is gespecialiseerd in autisme? Je kunt dit aanvragen via de gemeente (WMO). Dat is heel anders dan behandeling vanuit de GGZ, waarin vaak in het verleden wordt gedoken etc. Het is meer praktische begeleiding in het hier en nu. Waar loop je tegenaan, hoe kan iemand daarbij helpen? Langdurig en in kleine stapjes. Als ik je verhaal zo lees, dan lijkt het me dat je daar veel aan kunt hebben. Het is ook fijn als iemand kennis van autisme heeft en je begrijpt in de dingen waar je tegenaan loopt.
Het antwoord van de dominee is goed bedoeld, maar ik ben bang dat het ook vrij pijnlijk voor je kan zijn... Veel tips die worden genoemd zijn echt heel moeilijk toe te passen als je autisme hebt. Sterkte!
Harmoonjem1957
05-06-2026 / 18:17
Ik kan in gedachten met je meeleven. Ik liep ook overal tegen aan en ik kom uit een behoorlijk grote familie, praktisch allemaal Ger-Gem-mensen, waartegen ik m'n zielenroerselen niet kon uiten, want men kletste het weer door aan andere familieleden, wat je had geuit. Ik paste als kind al nergens goed tussen en leefde ik nogal in m'n eigen wereldje. M'n moeder zei altijd: Ach, je bent eenmaal anders, dan de rest..., meer begrip was er niet, dus moest je je maar aanpassen...,ja, hoe? Op de lagere school werd ik vreselijk gepest, maar dat probleem bestond zogenaamd niet, net zo min als autisme; bestond ook niet; men had er kennelijk nog nooit van gehoord. Ik voelde me een eenling. Ook op de Ger-Gem-catechisatie..., moest je de catechismusvragen uit je hoofd leren..., kon ik niet. Ik kan slecht leren en die ouderling had geen geduld... Ik moest maar m'n best doen, heette het ''want orgelspelen kan je wèl'', Ik ben heel erg autodidactisch, mezelf iets aanlerend. Wat het geloof betrof/betreft; Ik begrijp er weinig van, daar moet men bij maar niet mee aankomen in de familie. Ik weet niet of vraagstelster hierboven, een muziekinstrument bespeelt...[?], Dat was voor mij een lichtpuntje en een uitlaatklep; noem het nogal eens ''M'n bakkie troost'', 'k Heb een harmonium. Op een gegeven moment kwam me Moeder achter m'n geaardheid..., wat heb ik op m'n m@#$&^% gekregen, de honden lusten d'r geen worst van !!!, Ik ben namelijk objectofiel; van af m'n 12e,voelde ik dat heel sterk, dus voelde ik me verder de hoek ingedreven... Vrij recent heb ik dat, na 57 jaar, aan enige vrienden kunnen vertellen; die keken d'r niks gek van op. Vroeger op de fabriek ging het nogal eens over relaties en sexualiteit..., Ik hield niet van die gespreksonderwerpen, en ik hield er geen relatie op na..., had 'n collega uitgevonden, dat ik ''het'' deed met m'n harmonium..., ja, je ben practizerend objectofiel...,dus... Ik schaamde me dood!, Als je wat anders ben, dan anderen, heb je haast geen aansluiting bij anderen... Gelukkig heb ik een heleboel narigheid weten te overwinnen en kan ik me gelukkig tussen de mensen van me eigen woonomgeving begeven; ze kennen me hier allemaal, maar buiten die grens..., nou nee, daar kom ik niet graag. Ik hoop, dat vraagstelster ook uit haar begrensd gebied kan treden... als een gelukkig mens...,hoop ik.
Je kunt op dit bericht reageren. Klik hier om in te loggen.

Terug in de tijd

God wandelde in hof van Eden

Afgelopen zondag ging bij ons de prediking over zondag 3 van de Heidelbergse Catechismus. We lazen hierbij uit Genesis 3. Na de dienst stelde mijn vrouw aan mij een vraag over Genesis 3:8, waar staat:...
4 reacties
05-06-2025

Bevallige vrouw

Ik heb een vraag aan iemand van de HSV. Vanmiddag las ik: "Een bevallige vrouw houdt vast aan haar eer", in Spreuken 11:16. Ik heb nog nooit in mijn leven van dit woord "bevallige" gehoord. Ik dacht e...
3 reacties
05-06-2012

Beste dominee Wallet. Ik heb de laatste tijd steeds het gevoel dat God ver van me is. Dan ben ik bang voor de duivel en raak in paniek (...)

Beste dominee Wallet. Ik heb de laatste tijd steeds het gevoel dat God ver van me is. Dan ben ik bang voor de duivel en raak in paniek. Ik heb een ziekte waardoor ik vaak moe ben. Ik voel me dan vaak ...
Geen reacties
05-06-2006
design website door design website by Mooimerk website-ontwikkeling door webdevelopment by Accendis hosting website door hosting website by STH Automatisering
Stel hier
een vraag