Psalmberijming uit 1773

Geachte dominee Harinck, volgende zinsnede in het antwoord kan ik niet goed plaatsen: “De berijming van 1773 is aanvaard door de Synode van Dordrecht 1618/1619. Op diezelfde Synode is er gesproken over de grondslag van de kerk (de formulieren van enigheid), de kerkorde, de bijbelvertaling enz. Kerk en school begeren in de lijn van Dordt te staan... dat komt o.a. uit in het gebruik van de Statenvertaling en het zingen uit de berijming van 1773.” Hoe kan ooit een synode van Dordrecht in 1618, een psalmberijming uit 1773 aanvaarden? Als u toevallig die Datheen bedoelde in het antwoord lijkt me het jaartal 1773 niet juist.

Bedankt voor de vraag. Er zijn wakkere lezers op Refoweb. Op de Synode van Dordrecht is gesproken over de Psalmberijming. Men kende toen de berijming van Datheen en de Psalmen zoals die in Geneve (Franstalig) werden gezongen. De Synode gaf een richting aan wat de liturgische gemeentezang betrof: de Psalmen als uitzondering op de regel en enkele gezangen. Daarbij dachten ze in Dordt positief over de berijming van Marnix, heer van sint Aldegonde. De berijming van Marnix is literair en exegetisch beter dan die van Datheen. Bij het volk was Datheen echter zo geliefd dat de berijming van Marnix geen ingang kreeg.

In 1773 werd op last van de Provinciale Staten een nieuwe berijming uitgegeven. De invoering deed het kerkelijk leven in Nederland op z'n fundamenten schudden. Het valt niet te ontkennen dat de berijming van 1773 de sporen van het denken van de Verlichting in zich draagt b.v. de term “Opperwezen”. Hierbij gaat het wel om uitzonderingen. Vele verzen hebben grote zeggingskracht en sluiten goed aan bij de Bijbeltekst.

Door de eeuwen heen zijn Gods kinderen onderwezen en getroost door de berijming van Datheen en die van 1773. Verder moet worden bedacht bij het gebruik van de Psalmberijming van Datheen en 1773 kerkelijke goedkeuring wordt verkregen. Binnen mijn kerkverband, de Gereformeerde Gemeenten, mag er gekozen worden tussen Datheen en 1773. Deze twee berijmingen hebben in de kerken van het gereformeerde belijdenis hun plaats, gezag en vertrouwen gekregen. Als laatste moeten we echter blijven bedenken, berijmingen zijn en blijven mensenwerk. Om Zijn kinderen te laten zingen met hun hart geeft de Heere wel Zijn zegen over dit werk... tot op de dag van heden.

Ds. W. Harinck