Vertrouwen in mensheid verloren

Ik heb een vraag over hoe je andere mensen kan liefhebben. Ik ben in mijn vroege jeugdjaren tot ongeveer halverwege de pubertijd gepest en heb me altijd buitengesloten gevoeld en ik denk dat ik daardoor al mijn vertrouwen in de mensheid heb verloren. Als christen worden wij opgeroepen om onze naaste lief te hebben, om mensen bij de Heere te brengen, maar ik heb hier zo'n moeite mee. Uit zelfbescherming houd ik mensen het liefst ver op afstand. Hoe kan dit veranderen? Ik heb de Heere al zo lang gebeden om verandering.

Om antwoord te geven op je vraag wil ik bij een aantal zaken even met je stilstaan: 

1. Uit je schrijven maak ik het volgende op: Je voelt de noodzaak om andere mensen lief te hebben. Je bent christen. Een christen wordt opgeroepen om zijn naaste lief te hebben. En dat is dus jouw opdracht. Die opdracht druist in tegen je neiging om mensen liefst zoveel mogelijk op afstand te hebben. Je vraagt je af hoe je er toch toe kunt komen om contacten met mensen te leggen. 

2. Je bent in je jonge jaren het slachtoffer van pesten geweest. En de gevolgen ervan draag je nog steeds mee. Dusdanig dat je het daaraan wijt dat je al je vertrouwen in de mensheid hebt verloren en dat je uit zelfbescherming mensen het liefst ver op afstand houdt. Gepest worden is een groot leed. Niet alleen in de tijd dat je het meemaakt, maar ook daarna. Voor dat leed moet ruimte zijn. Je moet het kunnen uiten. Je moet er ‘onder vandaan komen’ zodat het niet langer als last op je leven drukt en je blijft beknellen en bepalen. Als ik het goed begrijp is halverwege je pubertijd aan het pesten een einde gekomen. De vraag is: hoe kom je er nu onderuit en hoe leer je het pesten een plek geven in je leven – niet doordat je het vergeet, of doet alsof het er niet was, maar doordat je het laat waar het moet zijn?
 

"Jezus weet van binnenuit wat het is om gepest te worden. Ongetwijfeld maakte Hij het mee als jongere en zeker heeft Hij het meegemaakt als volwassene"

3. Je hebt gebeden om verandering. Maar ook in deze is het zaak: “Ora et labora”: bid en werk. Wat je zou kunnen doen is het volgende: Het is belangrijk dat je aan je geleden leed woorden geeft. Doordat je opschrijft wat je meemaakte en wat het je deed. Of doordat je het met een vertrouwd iemand doorspreekt. Je noemt jezelf christen. Dan mag je ook de weg tot Hem kennen, aan wie we alles kunnen uitzeggen. Wat een zegen is het ook dat uitzeggen aan de Hogepriester Jezus te doen, die kan medelijden hebben met onze zwakheden, omdat Hij in op dezelfde wijze als wij verzocht is geweest (Hebreeën 4:15). Hij weet van binnenuit wat het is om gepest te worden. Ongetwijfeld maakte Hij het mee als jongere en zeker heeft Hij het meegemaakt als volwassene. Gelukkig heeft Hij er sterk in gestaan. Zo sterk dat Hij niet terugschold, als Hij gescholden werd (zelfs niet van binnen; 1 Petrus 2:23). Hij bad voor de overtreders (Lukas 23:34). Bij de Heere Jezus mag je in ieder geval ontferming ontvangen, hartelijke liefde, warme toegenegenheid, waardoor alle twijfel aan jezelf die door pesten teweeg gebracht is, mag verliezen. Bij deze Jezus kun je heling ontvangen. Genezing van je beschadigde binnenste. Zo kan er ruimte komen voor hernieuwd zelfvertrouwen. Hopelijk mag dit de kern zijn van je christen-zijn en heel je menselijk bestaan dat je duidelijk onder ogen ziet, en grondig en dagelijks je erin oefent: Ik mag om Jezus’ wil kind van God de Vader zijn, verlost van duivel, vloek en dood.

4. Dat je als gevolg van het pesten mensen niet makkelijk meer vertrouwt en ze voor de veiligheid maar op afstand houdt, is een begrijpelijke reactie. Het valt me op hoe totaal en absoluut dit echter bij jou functioneert. Je hebt je vertrouwen in mensen niet een beetje verloren, maar je bent AL je vertrouwen kwijt. Je bent niet enkel het vertrouwen in sommige of veel mensen verloren, maar in DE MENSHEID. Kennelijk beleef je in alle mensen een potentieel gevaar, een mogelijke nieuwe pester. Dat doet veel mensen om jou heen geen recht en het onthoudt jou van de mogelijkheid om contacten te leggen en misschien heb je daarom zelfs weinig of geen relaties of vriendschappen. Zo hoeft het toch niet. God geeft ons, dat er in deze wereld een goede omgang met andere mensen mogelijk is. Probeer het gewoon in het klein eens te oefenen met een paar mensen in je nabije omgeving, die je al een tijdje meegemaakt hebt en van wie je als je nadenkt kunt hopen dat zij toch wel te vertrouwen zijn. Begin zo mondjesmaat de contacten met mensen om je heen wat meer op te bouwen. Wellicht komt er op termijn ruimte om ook mensen ten opzichte van wie je nu enkel maar afstand ervaart dichterbij te laten komen en ze lief te hebben. 
 

"Liefhebben van mensen is Bijbels gezien ook geen liefhebben omdat de persoon zo aardig is, maar omdat God liefde is, waarin Hij mij als zondaar heeft opgezocht"

5. Van iemand die mensen op afstand houdt tot iemand worden die veel mensen kan toelaten is een hele verandering. Verwacht niet meteen dat je binnenkort zo veranderd bent. Maar je weet ook weer niet. Want als je binnenste echt opengaat, als je vertrouwen krijgt, en je door de Heilige Geest Zijn vrucht mag beoefenen: liefde, blijdschap, vrede, zachtmoedigheid, geduld, vriendelijkheid, goedheid, geloof, zachtmoedigheid en zelfbeheersing (Galaten 5:22), dan kun je straks wellicht ook weer makkelijk contacten met mensen leggen. Je mag dan met dankbaarheid erkennen: ik heb met het pesten wel een nare jeugd gehad, maar ik ben er nog. En ik mag geleerd en gelouterd, zien op Jezus en er door Zijn kracht en genade in staan, zoals Hij me het wil geven. 

6. Als je mensen als naarlingen hebt ontmoet, valt het niet mee om ze lief te hebben. Nu is liefhebben van mensen Bijbels gezien ook geen liefhebben omdat de persoon zo aardig is, maar omdat God liefde is, waarin Hij mij als zondaar heeft opgezocht en me het wil geven om anderen die zondaar zijn, er ook mee op te zoeken. Mensen hoeven dan niet meer eerst goed genoeg te zijn, om ze lief te hebben. Je hoeft ze enkel te kunnen zien als zondaren die -net als jij- de Heere Jezus nodig hebben en die anders verloren zouden gaan. Door Gods genade hoeven we er niet aan te blijven vasthouden dat we denken: jij hebt het ernaar gemaakt voor je zonden te boeten, dus het is mij prima dat jij je eeuwige verdiende loon krijgt. We mogen die mens zien als een potentiële kandidaat aan wie God Zijn eer kan behalen. Dan triomfeert de genade. Ik wens je van harte toe dat Gods genade overvloedig in jouw leven zal stromen, zodat je Zijn liefde met anderen mag delen. 

Ds. A. de Lange