Verklaringen voor uiteenlopende geslachtsregisters (2)

Hartelijk dank voor uw uitgebreide antwoord  bij 'Verklaringen voor uiteenlopende geslachtsregisters'! Kort samengevat: Lukas en Mattheüs hadden een verschillend doel bij het weergeven van het geslachtsregister en kozen daarom ervoor om namen weer te geven en weg te laten met het oog op hun doel. Dat leidt tot de verschillen die we nu hebben. Ik vraag me af of ik u zo goed begrepen heb. In elk geval heb ik op basis van mijn begrip van uw antwoord enkele vervolgvragen.

1. Ik stel me zo voor dat er een hele lijst met namen was waar Mattheüs en Lukas uit konden kiezen. Zij pikten de namen eruit die beantwoorden aan hun doel. Toevalligerwijze was dat bij Mattheus een hele rij koningen, bij Lukas heel onbekende mensen. Moeten we die onbekende mensen dan ergens tussen de koningen plaatsen? Als je het boek koningen leest krijg je niet de indruk dat het koningsschap soms een generatie oversloeg. Het ging veelal keurig van vader op zoon over.

2. Het kan natuurlijk ook zo zijn dat de namen die Lukas noemt (verre) neven waren van de toen heersende koningen. Maar je kunt toch niet afstammen van de neef van je voorvader? Oftewel: Je kunt toch niet een afstammeling zijn van Nathan de zoon van David en tegelijk van Salomo de zoon van David?

3. Daaruit vloeit mijn laatste vraag: het kan toch niet allebei waar zijn? Van wie stamt Jezus nu echt af? Of was voor de Evangelieschrijvers het doel belangrijker dan de historische waarheid?

Vraag: Kort samengevat: Lukas en Mattheüs hadden een verschillend doel bij het weergeven van het geslachtsregister en kozen daarom ervoor om namen weer te geven en weg te laten met het oog op hun doel. Dat leidt tot de verschillen die we nu hebben. Ik vraag me af of ik u zo goed begrepen heb. 

Antwoord: ja.

Vraag 1: Ik stel me zo voor dat er een hele lijst met namen was waar Mattheüs en Lukas uit konden kiezen. Zij pikten de namen eruit die beantwoorden aan hun doel. Toevalligerwijze was dat bij Mattheus een hele rij koningen, bij Lukas heel onbekende mensen. 

Antwoord: Als ze al zo’n lijst hadden (mondeling of schriftelijk doorgegeven), dan zijn dat mogelijk al heel verschillende bronnen geweest. 

Vraag 2: Moeten we die onbekende mensen dan ergens tussen de koningen plaatsen? Als je het boek koningen leest krijg je niet de indruk dat het koningschap soms een generatie oversloeg. Het ging veelal keurig van vader op zoon over. 2. Het kan natuurlijk ook zo zijn dat de namen die Lukas noemt (verre) neven waren van de toen heersende koningen. Maar je kunt toch niet afstammen van de neef van je voorvader? Oftewel: Je kunt toch niet een afstammeling zijn van Nathan de zoon van David en tegelijk van Salomo de zoon van David? 

Antwoord: Het is een puzzel, want wie weet hoe de verhouding van Nathan tot Salomo was? Vader-zoon, kleinzoon? Ook hier kan dus een schakel ontbreken waardoor het voor ons ondoorzichtig wordt.  Het kan echter ook zo zijn dat Lukas juist laat zien dat Jezus geen indrukwekkende lijst van voorouders kan laten zien en dat de nadruk ligt -niet op afstamming van David- maar via Abraham op Adam. Een uniek mens, door God geschapen. 

Vraag 3a: Daaruit vloeit mijn laatste vraag: het kan toch niet allebei waar zijn? 

Antwoord: Dat kan wel, zie antwoord hierboven. 

Vraag 3b: Van wie stamt Jezus nu echt af? Of was voor de Evangelieschrijvers het doel belangrijker dan de historische waarheid?

Antwoord: Door de vraag zo te stellen suggereer je op voorhand een tegenstelling, of zelfs dat ze bereid zijn de historische waarheid op te offeren aan hun doel. Dat is niet juist. Jij zou misschien graag fotografische precisie zien in de geslachtslijsten, terwijl Mattheus en Lukas een schilderij hebben gemaakt van iets dat historisch is: Jezus is echt mens, uniek, de Joodse Messias en de Zaligmaker voor de wereld. 

Ik voeg een stukje bij van de verklaring van dr. Jacob van Bruggen in zijn commentaar op Lucas:

(klik op de afbeelding voor een vergroting)
 

Ik hoop zo wat op je vragen te zijn ingegaan.

Vriendelijke groet,
Ds. H. Korving