Besef na de dood

In het geval dat er iemand komt te overlijden, beseft diegene vlak na de dood ook dat hij overleden is?

Mag ik beginnen met een wedervraag: Waarom vraag je dit? Is het nieuwsgierigheid? Of vraag je het uit bewogenheid? Denk je aan overleden geliefden die bij het terugdenken aan het aardse leven misschien verdriet hebben. Of is het je verlangen dat ze nog aan jou terugdenken?  

Wat die nieuwsgierigheid betreft; we moeten niet meer willen weten dan wat de Heere God ons in zijn Woord bekend maakt.  Ook hiervan geldt wat artikel 13 van de Nederlandse Geloofsbelijdenis zegt: we houden ons tevreden dat wij leerjongeren van Christus zijn, om alleen te leren wat Hij ons aanwijst in Zijn Woord (de Bijbel). 

Je kunt wel denken aan wat Jezus in Lukas 16 vertelt over de rijke man en de arme Lazarus. In het gesprek met Abraham wordt teruggegrepen op het aardse leven. Maar daarbij moeten we wel bedenken dat het een leerzaam beeldverhaal is, geen realiteit. Dus daarin ligt geen antwoord op jouw vraag.  

Iemand die overlijdt gaat over van de tijd in de eeuwigheid. Dat is een totaal ander dimensie dan die wij hier en nu beleven. Wat iemand precies voelt of denkt na zijn overlijden is moeilijk te achterhalen. Bijvoorbeeld iemand als Lazarus, die terugkwam, zegt er niets over. Jezus zelf na zijn opstanding ook niet. Blijkbaar vindt Hij het niet belangrijk dat we dat zouden weten.  

In hoeverre er nog herinneringen zijn aan het hier en nu is dus moeilijk te beantwoorden. Al lezen we in Openbaring 6 wel dat de gestorven martelaren roepen om recht ten aanzien wat hen misdaan is. Al lijden ze niet meer onder het onrecht hun aangedaan, ze leven blijkbaar wel mee met het aardse. Blijkbaar is het geheugen niet uitgewist in het hiernamaals. Maar nergens in de Bijbel lezen we m.i. dat de doden beseffen dat ze overleden zijn. Ze zijn vol van het eeuwig zalig leven. In ieder geval zal dat overlijden op zich geen pijnlijke herinnering betekenen.

Wat het leven na dit leven betreft: Zij die in Christus zijn ingelijfd door het geloof hebben deel aan de hemelse heerlijkheid en anderzijds zij die onbekeerd sterven en delen in de eeuwige helse smart. Belangrijker dan de vraag naar de herinnering aan het overlijden is dus: welk lot wacht mij na mijn overlijden? 

Mogelijk beseft iemand na zijn overlijden dat hij is overleden, maar als gelovige zal hij alleen maar blij zijn dat hij die grens is gepasseerd. Wie in Christus ontslaapt zal na het overlijden zo vol zijn van Gods liefde, zo gericht op zijn of haar beminde Koning dat hij of zij zich echt niet meer druk maakt over dat overlijden.  

Met vriendelijke groet,
Ds. A. van Vuuren