Zaligmakende kennis

In sommige boeken en preken wordt er gesproken over zaligmakende kennis: vernederd, verootmoedigd en zelfverloochend. Waar staat dat in de bijbel en wat wordt er met die woorden precies bedoeld?

Woorden als kennen, vernedering, verootmoediging en zelfverloochening zijn voluit Bijbels. Dat zal duidelijk zijn, ook zonder verdere toelichting of bewijsvoering. Het probleem zit hem in het gebruik van het woord 'zaligmakende'. Zaligmakende kennis, zaligmakende vernedering, zaligmakende verootmoediging of ook zaligmakende zelfverloochening. Nu, laat het duidelijk zijn: er is niets maar dan ook niets  dat mij zalig maakt, dan alleen het bloed van Christus. Zijn gerechtigheid; mij toegerekend. En dat uit vrije genade!
 
Wat willen oprecht rechtzinnige predikers dan duidelijk maken, als zij de woorden zaligmakende of zalige op dergelijke wijze (als in de vraag verwoord) gebruiken? Zij willen aangeven dat het gaat om “kennis des harten” (bevindelijke kennis), gewerkt door de Heilige Geest. En ook wat de vrucht daarvan is: vernedering voor God, verootmoediging en zelfverloochening. 't Gaat dan niet zozeer  om zaligmakende kennis, alswel om de ware kennis der zaligheid. Dat is: door de Heilige Geest mogen verstaan wat is tot eer van God en daarin mogen delen. Immers, dat is de zaligheid: de eer van God. Hem, God te kennen, dat is het leven; en Jezus Christus, Die Hij gezonden heeft!
 
In de dogmatiek zijn er allerlei termen en omschrijvingen die verduidelijking beogen, maar die ondertussen ook aanleiding kunnen geven tot (nog meer) verwarring. Het is goed om uit te gaan van de oprechte bedoelingen van de dogmaticus. En het is goed en nog beter te blijven toetsen aan het Woord van God. Overigens, laten wij niet al te snel schamper spreken over de dogmatiek. De dogmatiek heeft ons ook veel helderheid verschaft in het Woord en in het geloofsleven.

Kand. G. A. van Ginkel