Gij zult niet doden (...) Is het dan af en toe niet goed om het woord vermoorden...

Gij zult niet doden. Het woord doden komt heel vaak voor in de bijbel. En in de preken wordt het dan vanzelfsprekend ook gebruikt. Maar kun je dit woord doden vertalen met het woord vermoorden? Of is dit een andere soort betekenis? Het woord vermoorden klinkt veel gruwelijker in mijn oren. Is het dan af en toe niet goed om het woord vermoorden te gebruiken (wanneer het dezelfde betekenis heeft), omdat doden niet zo krachtig klinkt?

Doden is van het leven beroven. Vermoorden is daarvan eigenlijk een versterking: gewelddadig van het leven beroven. In de rechtspraak maakt het een groot verschil of iemand veroordeeld wordt voor doodslag of voor moord. Je kunt doden in het normale spraakgebruik dus niet zomaar vervangen door vermoorden.

Voor het werkwoord doden kent het Hebreeuws (en ook het Grieks) verschillende werkwoorden. In de Bijbel heeft het gebod: Gij zult niet doodslaan op grond van het gebruikte Hebreeuwse werkwoord (ratsach) de betekenis van: doden op gewelddadige manier, wederrechtelijke doodslag, hetzij uit haat (Num. 35:20-21), hetzij bij een overval (Richt. 9:24-25, Hos 6:9). Inderdaad zou hier ook het werkwoord vermoorden gebruikt kunnen worden. De Nieuwe Bijbelvertaling (NBV) geeft dit gebod dan ook weer met: pleeg geen moord (Ex. 20:13).

Ds W. C. Meeuse