Calvijn en de actieve verwerping

Geachte ds. Van den Brink, ik wil graag een vraag stellen over de leer van de uitverkiezing. Leren de Dordtse Leerregels een enkele of een dubbele predestinatie? De reden waarom ik dit vraag is omdat ik verschillen opmerk in de visie van Calvijn aangaande de verkiezing en die van onze Dordtse vaderen die u beschrijft in uw boekje. Als ik in Calvijns Institutie 3.21.1 lees, dan komt het op mij over dat Calvijn geloofde in een actieve verwerping en dat God dat niet alleen toeliet, maar ook heeft gewild. Wanneer onze vaderen schrijven over de verwerping, dan stellen zij dat de Heere de verworpenen in de zonde laat en hen voorbijgaat (Dordtse Leerregels 1.15). Dit schijnt mij toe als een passieve verwerping.

Dus eigenlijk heb ik twee vragen: klopt het dat onze vaderen verschillen in hun visie aangaande de uitverkiezing ten opzichte van Calvijn? Zo ja -dus zij hangen een passieve verwerping aan- is dat dan de leer van de enkele of de dubbele predestinatie?

Beste vragensteller,

De vraag naar de dubbele predestinatie gaat over het volgende. Dordt leert de dubbele predestinatie, want ook de verwerping is volgens Dordt een besluit. Álles ligt in Gods besluit, dus ook de eeuwige bestemming van de mensen die niet verkoren zijn. Anders gezegd: als God besluit om Judas niet te verkiezen, is dit wel degelijk een besluit. Als je deze overtuiging loslaat, beweer je feitelijk dat er dingen gebeuren die onafhankelijk zijn van Gods besluit, en dat lijkt mij een zeer onwenselijke visie.

Vervolgens, terecht heb je geconstateerd dat Dordt anders over de verkiezing spreekt dan Calvijn. De taal bij Calvijn is harder, ook wat ongenuanceerder, sneller voor misverstand vatbaar. De Dordtse Synode heeft Calvijn in bescherming genomen tegen de remonstrantse kritiek, maar tegelijk bewust niet al zijn verwoordingen overgenomen. 

Dit is een mooi voorbeeld dat helder maakt waarom de gereformeerde theologen geen calvinisten wilden worden genoemd. Ze waren dankbaar voor de enorme zegen die Calvijn voor de kerk betekende, maar wilden zich niet aan al zijn verwoordingen binden. Zeker op het punt van de verwerping vonden zij een zorgvuldiger verwoording nodig.

Met hartelijke groet,
Ds. G. A. van den Brink