Zwanger en cytomegalie

Een tijd geleden heb ik last gehad van cytomegalie. Nu heb ik begrepen dat deze ziekte altijd in je lichaam aanwezig blijft en steeds weer de kop op kan steken. Hoe zit dat bijvoorbeeld als ik zwanger zou raken en de ziekte weer actief zou worden? Is dat dan ook schadelijk voor het kindje, of is het alleen schadelijk als je de ziekte voor de eerste keer hebt?

Cytomegalie wordt veroorzaakt door een virus (cytomegalie virus: CMV). CMV wordt het beste vergeleken met EBV (een virus welke de ziekte van Pfeiffer veroorzaakt). Zij kunnen langdurige vermoeidheid veroorzaken. Voor zover mij bekend is de ziekte alleen schadelijk voor de ongeboren baby, wanneer er sprake is van een actieve CMV-infectie tijdens de zwangerschap.

In het bloed blijft het zichtbaar dat je de ziekte ooit gehad hebt. Door middel van bloedonderzoek kunnen antistoffen tegen CMV gemeten worden – bij een recente infectie vind je andere antistoffen dan bij een infectie welke langer geleden is opgelopen. De ziekte kun je inderdaad opnieuw krijgen.

Onderzoek laat zien dat ongeveer de helft van de zwangeren al eerder een CMV-infectie heeft doorgemaakt en daardoor CMV-draagster is. Zowel een primo-infectie (eerste infectie) als een hernieuwde infectie van de zwangere verloopt gewoonlijk zonder ziekteverschijnselen en is alleen aantoonbaar door bloedonderzoek. Infectie van een zwangere met CMV leidt slechts bij een kleine minderheid tot aangeboren afwijkingen. Toch is een CMV-infectie de meest voorkomende infectieuze oorzaak van een verstandelijke handicap. In Nederland worden per jaar 50 tot 100 kinderen geboren met congenitale afwijkingen ten gevolge van een CMV-infectie, waarbij doofheid en mentale achterstand pas later blijken. Een infectie rondom of net na de geboorte bij het kind verloopt doorgaans goedaardig.

Ten aanzien van een CMV-besmetting worden geen preventieve maatregelen aanbevolen. Vaccinatie voordat er sprake is van een zwangerschap is nog experimenteel. Bij een CMV-infectie tijdens de zwangerschap kan geen actie worden ondernomen ten behoeve van het kind. CMV-infecties worden overigens doorgaans niet herkend en maatregelen ter voorkoming van besmetting van de zwangere met CMV zijn dan ook weinig realistisch. De kans op aangeboren afwijkingen bij een CMV-infectie is medisch gezien te klein om abortus als optie te overwegen.

José de Jongh-van Hoof